Testament: wat gebeurt er na mijn dood?

Op een dag komt er een moment waar ik nu nog niet heel vrolijk van word. Dan zit mijn tijd hier op aarde (of Mars) erop. Wat gebeurt er dan met mijn geld en andere bezittingen?

Toen we 5 jaar geleden ons appartement kochten, moesten we hier over nadenken. En ik moet je zeggen: dat deed de feestvreugde wel even verdwijnen. Heb je net heel de worsteling van een huis zoeken, bieden, en de slopende hypotheekaanvraag (waarbij er natuurlijk altijd extra papieren nodig zijn) achter de rug, krijg je dit. Bam! Stort je daar even van je feestwolkje…

Onze situatie

Tomas en ik zijn niet getrouwd, maar we hebben wel een samenlevingsovereenkomst. Zo’n samenlevingsovereenkomst leg je vast bij de notaris. Daar staan bij ons vier zaken in:

  • De kosten van de gemeenschappelijke huishouding (en dat als er één inkomen wegvalt, de ander zorgplicht heeft)
  • De gemeenschappelijke goederen (wat is van wie?)
  • De gemeenschappelijke woning
  • Toekennen van het partnerpensioen

Als jullie het interessant vinden dan kan ik hier in een ander blog nog dieper op ingaan. Dit blog gaat over het testament. Want wat er gebeurt na de dood, staat niet heel duidelijk in een samenlevingsovereenkomst beschreven. Daarvoor komt het testament om de hoek kijken.

Waarom is een testament belangrijk?

Als je niet vastlegt wat er na jouw dood met jouw geld, huis, bezittingen en schulden (hopelijk zijn die er dan niet) moet gebeuren, dan bepaalt de wet wie jouw erfgenamen zijn.

Wij hebben geen kinderen. Mocht Tomas of ik overlijden, dan gaat volgens de wet het geld, huis, bezittingen en de schulden naar degene van het stel die het geluk heeft dat hij nog wat langer op aarde mag rondlopen. Dat klinkt prima. Maar als diegene ook overlijdt, blijft het geld bij de familie van de langstlevende. En dat is niet wat onze wens is.

Waar kies jij voor in jouw testament?

Nu weet ik uit ervaring dat een testament best wel ingewikkeld kan zijn. Door die onduidelijkheid kun je het regelen ervan voor je uit gaan schuiven… En dat is niet de bedoeling natuurlijk.

Daarom gewoon hier een aantal vragen die jij jezelf alvast kunt stellen:

  1. Wat gebeurt er na jouw overlijden? Gaat jouw geld dan naar jouw partner?
  2. Wat gebeurt er als jij tegelijkertijd met jouw partner overlijdt (bijvoorbeeld bij een ongeluk)? Gaat dit naar jouw kinderen? En wat gebeurt er als jullie geen kinderen hebben?
  3. Wat als jij eerst overlijdt en jouw partner later? Gaat een deel van het geld dan alsnog naar jouw kinderen, familie of vrienden?
  4. Is er misschien iemand die je wil uitsluiten als erfgenaam? Ook dat kun je in een testament vastleggen.

Daarnaast wordt in het testament ook de executeur benoemd. Diegene zorgt ervoor dat de nalatenschap goed wordt afgehandeld. Daarbij hoort ook de toestemming om de factuur van de begrafenis of crematie te betalen. (Ik denk trouwens dat ik geen koffie met cake wil, maar dat ik lekkere hapjes en drankjes regel. Maak er maar een feestje van hoor! Dat is dus hierbij vastgelegd op mijn blog ;-)).

Andere opties zijn om (een deel van) je geld te schenken aan een goed doel of aan vrienden.

Aanvaarden of niet?

Ben jij erfgenaam? Dan heb je drie opties:

  1. De erfenis zuiver aanvaarden (je krijgt jouw deel van de erfenis en bent ook persoonlijk aansprakelijk voor eventuele restschulden)
  2. De erfenis beneficiair aanvaarden (je krijgt dan alleen een erfenis als er na betaling van schulden geld overblijft. Voor restschulden ben je niet aansprakelijk)
  3. De erfenis verwerpen (je krijgt niks en ben niet aansprakelijk voor het nalatenschap)

Het is dus wel handig om ‘bij leven’ al af en toe met erfgenamen te praten over je financiële situatie. Dan weten zij bij het weigeren of accepteren van de erfenis waar ze aan toe zijn. En andersom (met jouw ouders bijvoorbeeld) is het natuurlijk ook handig. Een erfenis beneficiair aanvaarden, heeft namelijk een langere doorlooptijd dan een zuivere erfenis.

Meer lezen? De Nederlands Rijksoverheid heeft de opties van erven duidelijk uitgelegd op haar website. Ook het Nibud schreef erover.

Heb jij een testament? Of ben je van plan om dit te regelen? Stem via de poll hieronder en/of plaats een reactie. Ik ben benieuwd.

Heb jij een testament?
70 votes

P.S. Dit blog is alleen geschreven ter inspiratie. Ik ben geen notaris. Je kan aan de geschreven informatie dan ook geen rechten ontlenen.

ONTVANG BLOGS PER MAIL
Laat je mailadres achter en krijg wekelijks nieuwe blogs in je inbox.

20 Comments

Beste Tom
Misschien maakt deze reactie je nog wel minder vrolijk, maar naast een gewoon testament is het nodig om een levenstestament op te stellen. Al jong werd mijn partner plotseling wilsonbekwaam. Om dan alle financiële en medische zaken verder af te kunnen handelen ( en dat zijn er heel wat) moet je partner een levenstestament opgemaakt hebben. Dat is nodig bij een samenlevingscontract. Anders wijst de kantonrechter iemand aan.
Misschien lijkt dit helemaal de ver-van-je -bed-show, maar bij ons gebeurde dit toen ik 45 jaar was.

Dank je wel, Marja! Daar heb ik vaker over gehoord. Goed om daar binnenkort ook aandacht aan te besteden. Dank voor de tip. En wat vervelend dat jij hier op deze manier achter moest komen :(

Ja ik heb een testament.
Daar staat in dat mijn ex-partner erft als er iets te erven valt, wanneer ik zou overlijden.
Dat heb ik ook nu zo gelaten want we zijn vrienden gebleven en ik gun het hem het meest van wie dan ook.

Ik moet het nog regelen, het samenlevingscontract en het testament. Het staat om bepaalde redenen gepland voor begin 2021. Als mijn vriend overlijdt heeft dat voor mij geen financiele consequenties, maar andersom des te meer. Ik wil het graag goed geregeld hebben!

Ja, natuurlijk heb ik een testament. Dood hoort bij het leven. En dat pak je redelijk makkelijk mee als je een huis koopt (in ons geval inmiddels zelfs twee huizen! Mede dankzij de erfenis van m’n ouders trouwens, ook in de vorm van een waardevol huis..) In ons geval spreekt voor zich dat, bij overlijden van beide partners, de bezittingen naar de kinderen gaan. Ik
geef ook een klein beetje aan Artsen zonder grenzen. Mijn vader gaf een ton van z’n erfenis aan goede doelen, dat vond ik mooi, maar wel wat veel! Er is veel veranderd, ook in dit opzicht.

Toevallig hebben wij ons daar een paar weken geleden in verdiept en met een notaris gesproken om e.e.a. vast te leggen in een testament. Daarbij ook meteen een levenstestament op laten stellen. Inderdaad, geen leuk onderwerp om over na te denken maar het scheelt zoveel gedoe voor de achterblijver(s) als er toch onverwachts iets gebeurd.

We gaan binnenkort even met onze directe familie om tafel om uit te leggen hoe wij het geregeld hebben zodat zij weten hoe te handelen en wat wij hebben vastgelegd. Met degene die wij iets vragen na ons overlijden, hebben we dat uiteraard eerst even overlegd ;)

Verder hebben we een document geschreven waarin de belangrijkste zaken staan (waar vinden ze onze administratie, waar liggen onze uitvaartwensen, hoe moet onze hond Max verzorgd worden etc.) Het geeft nu een heel fijn gevoel dat alles geregeld is zoals we het zelf graag zouden willen, inclusief opvang van onze hond :)

Vergeet trouwens ook je digitale erfenis niet :) Wij hebben al onze accounts en wachtwoorden in Keepass opgeslagen. Plus een verwijzing wat waarvoor is. Je verbaasd je nog hoeveel accounts je overal hebt, haha!

Ook hebben we in OneDrive alle (financiële) documenten, verzekeringen en overeenkomsten opgeslagen. Het was even een werkje, maar als het eenmaal staat dan is het alleen een kwestie van bijhouden. We hebben in dat document (zie mijn vorige reactie) ook beschreven wat wij willen dat er met alle accounts gebeurd.

Nog niks geregeld, wij wonen niet samen, dus een samenlevingscontract gaat niet op.
We hebben geen kinderen dus een testament zou wel moeten anders gaat het naar familie die ik nooit zie of hoor!
Maar ja welk goed doel moet ik dan kiezen, vele zijn ook zakkenvullers waarbij de directie veel te hoge salarissen hebben.
Verder vind ik de kosten van een notaris ook wel erg hoog!?

“Wij wonen niet samen, dus een samenlevingscontract gaat niet op.”

Eh, wat? Sinds wanneer is samenwonen verplicht voor een samenlevingscontract?

Volgens mij staat er een foutje in de blog: bij het overlijden van een partner van een samenlevend koppel gaat de erfenis naar diens familie en niet naar de langstlevende van het stel. Dat houdt in dat 50% van bijv. het koophuis (aanname dat het huis 50/50 verdeeld is) van de familie van de overleden partner wordt met alle potentiele consequenties… Een testament is dus geen overbodige luxe bij samenwonen, zeker niet bij de aanwezigheid van een koopwoning. Dat zal een notaris ook altijd benoemen bij het passeren van een koopwoning.

Dit klopt inderdaad. Maar aangezien zij een een samenlevingscontract hebben en de woning gemeenschappelijk is aangekocht, zal het gemeenschappelijke gedeelte wel naar de langstlevende gaan op grond van een verblijvingsbeding. De rest gaat inderdaad niet naar de langstlevende van het stel.

Hoi Tom,

Ook ik heb een testament. Want geen kinderen, een eigen woning en een ‘ingewikkelde familie’. Voor mij was vooral dat ‘geen kinderen’ doorslaggevend. Omdat ik die niet heb ben ik in de gelegenheid een leuk bedrag aan een goed doel te schenken. Mijn vaste partners vallen daarmee buiten de boot. Ook dat is een bewuste keuze. Zij zijn in staat om hun eigen zaken te regelen en ik vind het belangrijker dat dmv de door mij gekozen goede doelen mijn geld mensen kan helpen die echt heel veel slechter af zijn dan ik bij leven was.

Omdatt ik dat zelf zo heb geregeld weet ik dat – als je dat liever niet aan iemand uit je familie of je directe omgeving over laat – je de notaris ook als begrafenis-executeur en/of als executeur testamentair kunt benoemen. Dat kost dan het uurtarief van de notaris en dat is natuurlijk niet mals, maar voordeel is dat die persoon dan een niet emotioneel betrokken buitenstaander is die gewoon de aangegeven wensen afwikkelt en niet gevoelig is voor druk of ruzie die onder de nabestaanden ontstaat.

Door de dementie van mijn moeder heb ik inmiddels geleerd dat ook een levenstestament geen luxe maar noodzaak is. En vergeet ook een euthenasieverklaring/ behandelverbod/ donorregistratie niet. Als je daarover niets vastlegt heeft je partner geen enkele beslissingsbevoegdheid en dat kan schrijnende situaties opleveren.

Interessant artikel en goed dat je hierover schrijft. Zelf heb ik – toen ik een appartement – kocht alles laten vastleggen. Zowel een samenlevingscontract als een testament en hoe het zit als we beide tegelijk doodgaan of uit elkaar gaan etc. Leuk is het niet om over na te denken, maar wel verdomd handig om te regelen.

Niets geregeld, maar zou wel moeten. Zie een beetje tegen het gedoe, geld, moeite, tijd op…
Maar dat er iets geregeld zou moeten worden is evident.

Goed verhaal Tom, maar ik sluit me aan bij eerdere reacties. Een levenstestament is ook heel belangrijk. Je legt hierin vast wie jou mag vertegenwoordigen als je het zelf (tijdelijk) niet meer kunt. Je voorkomt hiermee inmenging van de rechter.

Zo’n 40 jaar geleden (jong gezin) hebben wij een testament geschreven en daarbij een executeur zowel als een voogd benoemd voor onze toenmaals jonge kinderen. Jaren later waren de kinderen volwassen (dus geen voogd meer nodig) en was de executeur inmiddels gestorven. Herzie dat testament dus af en toe. Wij benoemden daarom een van onze kinderen. Op advies van de notaris gaven we ook onze begrafeniswensen aan. Belangrijk, want over zulke dingen kunnen verschillen van mening ontstaan in een familie. Wat het financieel overschot betreft na het overlijden van laatste ouder: eerlijk verdeeld onder de overlevende kinderen. Mochten allen niet meer in leven zijn dan gaat haar of zijn part naar zijn of haar nageslacht . In afwezigheid daarvan wordt het part verdeeld onder resterende zonen/dochters. N.B. aangetrouwden komt niets toe. Het geld volgt dus de bloedlijn.

Wij hebben nog niets geregeld, maar we zijn ook nog niet in de situatie dat we samen een huis kopen of een samenlevingscontract hebben. Moet uiteraard wel gebeuren en deze blog is een goede plek om te starten!

Verstandige opmerkingen allemaal, vergeet ook niet je zakelijke belangen/beslommeringen te omschrijven voor nabestaanden. Er zijn nu immers zoveel,zzp-ers of mensen met een eigen (klein) bedrijf. Laat iig gegevens van je accountant achter en andere relevante informatie zodat deze zaken eerst afgehandeld kunnen worden alvorens de privezaken van de erfenis te regelen. Afhankelijk van de gekozen zakelijke entiteit worden opbrengsten en schulden mogelijk verrekend met prive.

Ik zag een aantal keer voorbij komen dat de notariële kosten mensen tegenhouden om de stap naar de notaris te zetten.
De eerste bespreking is bij bijna alle notarissen vrijblijvend! In deze bespreking neemt de notaris met jou je persoonlijke en financiële situatie door en geeft op basis daarvan advies. Of jij vervolgens wat gaat doen met dat advies, is aan jou.
Daarnaast hebben bijna alle notarissen een combinatietarief! Zo is een testament en levenstestament gezamenlijk opstellen goedkoper dan nu een testament opstellen en over twee jaar een levenstestament. En een testament en levenstestament in combinatie met de overdracht van je huis is ook weer goedkoper. Benader notarissen bij jou in de buurt en vraag ook direct of het een all-in tarief betreft! Sommige notarissen rekenen bijvoorbeeld meer voor een tweetraps testament dan een testament zonder tweetraps.

Comments are closed.